Πώς φτιάχνεται η μπύρα

Πώς φτιάχνεται η μπύρα

Για την παραγωγή της μπύρας είναι απαραίτητα τέσσερα βασικά συστατικά.

  • Νερό: Αποτελεί περίπου το 95% της σύνθεσης της μπύρας, και κατά συνέπεια επηρεάζει την ποιότητά της. Η σύσταση του νερού διαφέρει σε κάθε γεωγραφική περιοχή, κάνοντας έτσι το νερό κάθε χώρας ή περιοχής καταλληλότερο για παραγωγή συγκεκριμένων τύπων μπύρας. Ωστόσο, μπορούμε να χρησιμοποιήσουμε οποιοδήποτε καθαρό, πόσιμο νερό, για να φτιάξουμε οποιονδήποτε τύπο μπύρας.
  • Βύνη (malt): Η βύνη κριθαριού είναι η πιο διαδεδομένη στην ζυθοποίηση, αλλά σε συγκεκριμένους τύπους μπύρας, όπως η Weiss, χρησιμοποιείται βύνη σιταριού, καθώς και άλλα δημητριακά. Η βύνη προσφέρει στο γλεύκος τα απαραίτητα ζυμώσιμα σάκχαρα για την παραγωγή αλκοόλ και ταυτόχρονα καθορίζει σε μεγάλο βαθμό τη γεύση και το χρώμα της μπύρας.
  • Λυκίσκος (hops): Ο λυκίσκος καλλιεργείται σε ψυχρά κλίματα και το άνθος του χρησιμοποιείται στη ζυθοποίηση για να δώσει πικράδα, γεύση και άρωμα στην μπύρα, αλλά και ως φυσικό συντηρητικό χάρη στις αντιβιοτικές του ιδιότητες.
  • Μαγιά (yeast): Είναι ο μικροοργανισμός που ευθύνεται για την αλκοολική ζύμωση της μπύρας. Καταναλώνει τα σάκχαρα του γλεύκους και παράγει αλκοόλ και διοξείδιο του άνθρακα, μετατρέποντας έτσι το γλεύκος σε μπύρα. Οι δύο κυριότερες κατηγορίες μαγιάς είναι οι αφροζύμωτες (ale), που ζυμώνουν στην επιφάνεια του γλεύκους σε θερμοκρασίες 18-23°C και οι βυθοζύμωτες (lager), που ζυμώνουν στον πάτο του γλεύκους σε θερμοκρασίες 6-12°C. Ο τύπος μαγιάς και η θερμοκρασία ζύμωσης καθορίζουν, στις περισσότερες περιπτώσεις, την κατηγορία της μπύρας που θα παραχθεί (ale ή lager).


Τα στάδια της παραγωγής

Η ζυθοποίηση ξεκινάει με τη διαδικασία της σακχαροποίησης (mashing). Σε αυτό το στάδιο, η βύνη αφού θρυμματιστεί, βυθίζεται σε ζεστό νερό, ώστε να παραχθούν ζυμώσιμα σάκχαρα, δίνοντας ταυτόχρονα γεύση και χρώμα στο νερό, που πλέον λέγεται γλεύκος (wort). Στο επόμενο στάδιο, η βύνη απομακρύνεται και το γλεύκος βράζεται με την προσθήκη λυκίσκου, ο οποίος θα δώσει στο γλεύκος την επιθυμητή πικράδα, αλλά και τα χαρακτηριστικά του αρώματα. Αφού το γλεύκος κρυώσει, μεταφέρεται σε δοχεία, όπου θα ακολουθήσει η διαδικασία της ζύμωσης (fermentation). Η ζύμωση γίνεται με την προσθήκη μαγιάς, η οποία καταναλώνει τα σάκχαρα που περιέχει το γλεύκος και παράγει αλκοόλ και διοξείδιο του άνθρακα. Όταν ολοκληρωθεί η ζύμωση, ακολουθεί η ενανθράκωση (carbonation) και η εμφιάλωση της μπύρας.




Οικιακή ζυθοποίηση

Μπορούμε να ξεκινήσουμε τη διαδικασία της ζυθοποίησης από το μηδέν και να ρυθμίσουμε μόνοι μας όλες τις παραμέτρους σε κάθε στάδιο της ζυθοποίησης. Μπορούμε όμως να ακολουθήσουμε και ευκολότερες, λιγότερο απαιτητικές μεθόδους, προμηθευόμενοι έτοιμα kit ζυθοποίησης (beerkits) ή εκχυλίσματα (extracts). Η επιλογή της μεθόδου που ταιριάζει σε κάθε ζυθοποιό εξαρτάται από τον εξοπλισμό και τον χώρο που διαθέτει, τον χρόνο και τα χρήματα που θέλει να αφιερώσει στο χόμπι, τις γνώσεις και την εμπειρία που έχει αποκτήσει και πάνω απ' όλα το αποτέλεσμα που θέλει να πετύχει. Οι μέθοδοι οικιακής ζυθοποίησης μπορούν να διαχωριστούν σε τρεις βασικές κατηγορίες:


Ζυθοποίηση με έτοιμο kit

Είναι η πιο απλή μέθοδος και το ιδανικό ξεκίνημα για έναν αρχάριο ζυθοποιό, καθώς έχει τις λιγότερες απαιτήσεις σε εξοπλισμό, χρόνο, γνώσεις και κόστος. Η συσκευασία του kit περιέχει το γλεύκος όπου έχει περάσει ήδη από την διαδικασία της σακχαροποίησης και του βρασμού με προσθήκη λυκίσκου και έχει συμπυκνωθεί σε ένα παχύρευστο μείγμα. Το μόνο που έχει να κάνει ο ζυθοποιός είναι να αραιώσει το μείγμα σε νερό και να προσθέσει μαγιά, ξεκινώντας έτσι απ´ ευθείας από το στάδιο της ζύμωσης.


Ζυθοποίηση με εκχυλίσματα

Με αυτή τη μέθοδο ο ζυθοποιός χρησιμοποιεί εκχύλισμα βύνης, το οποίο είναι γλεύκος που έχει περάσει από τη διαδικασία της σακχαροποίησης και έχει συμπυκνωθεί σε παχύρευστο σιρόπι. Η ζυθοποίηση σε αυτή την περίπτωση ξεκινάει από το στάδιο του βρασμού του εκχυλίσματος βύνης με προσθήκη λυκίσκου. Το πλεονέκτημα αυτής της μεθόδου σε σχέση με τα έτοιμα kit είναι η ποικιλία σε εκχυλίσματα, λυκίσκους και συνταγές που έχει πλέον στη διάθεσή του ο ζυθοποιός, έχοντας έτσι τη δυνατότητα να καθορίσει ο ίδιος τα χαρακτηριστικά της μπύρας του και να δημιουργήσει τη συνταγή του όπως τη θέλει.


Ζυθοποίηση all-grain

Σε αυτή τη μέθοδο ξεκινάμε με τις πρώτες ύλες, χωρίς να έχει προηγηθεί κάποιο στάδιο της ζυθοποίησης. Αυτή τη φορά ο ζυθοποιός δεν χρησιμοποιεί έτοιμο εκχύλισμα, αλλά κάνει τη διαδικασία της σακχαροποίησης χρησιμοποιώντας βύνες της επιλογής του. Η μέθοδος αυτή δίνει τον απόλυτο έλεγχο στον ζυθοποιό, αφού πλέον μπορεί να ρυθμίσει όλες τις λεπτομέρειες και τις παραμέτρους που θα του δώσουν το τελικό αποτέλεσμα όπως ακριβώς το φαντάζεται.